11
december
2023
|
12:02
Europe/Amsterdam

De tijdgeest als belangrijke bouwsteen in Ondertussen aan de Hofvijver

Net als de kathedralen in de Middeleeuwen en de Italiaanse palazzo’s in de Renaissance, is het Binnenhof een symbool van een maatschappij, van een tijdgeest. In de zevende aflevering van Ondertussen aan de Hofvijver is te zien hoe dit zich vertaalt in de gebouwen van onze democratie. Splinter Chabot praat erover met architect Pi de Bruijn, die verantwoordelijk was voor de grote verbouwing van de Tweede Kamer in de jaren 80 en nu betrokken is bij het ontwerp van de nieuwe publieksentree van de Kamer. Politiek verslaggever Merel Ek van SBS 6 is de eerste gast die met weinig weemoed terugkeert op het Binnenhof. Volgens haar zou het Binnenhof juist een heel andere functie moeten krijgen. En samen met Alexander Pechtold blikt Splinter Chabot terug op diens maanden in de Stadhouderskamer tijdens de formatieonderhandelingen van 2017.

Wat vertelt de geschiedenis van het Binnenhof ons? 
Architect Pi de Bruijn benadrukt in een nieuwe Ondertussen aan de Hofvijver hoe essentieel de tijdgeest is als je een gebouw ontwerpt. Zo was transparantie in de jaren 80 een belangrijk thema en ligt nu juist meer de nadruk op veiligheid. 

Terwijl het fundament van de democratie letterlijk wordt aangepakt en versterkt, komt ook de geschiedenis van het pand steeds meer bloot te liggen. In het voormalig departement van Justitie wordt gezocht naar oude plafonddecoraties. Kleurhistoricus Judith Bohan deed samen met architectuurhistoricus Carien van Hoogevest een bijzondere ontdekking: verstopt onder een laag kobaltblauwe verf vond zij de originele en kleurrijke versieringen uit 1883 van architect Peters. Samen met architectuurhistoricus en restaurateur Jojanneke Post hoopt zij het trappenhuis een nieuw leven in te blazen met het terugbrengen van deze prachtige versieringen.

Het werk van de archeologen op het Opperhof, het deel van het Binnenhof ten westen van de Grafelijke Zalen, is voor nu even klaar. Wel gaan fysisch antropologen de gevonden skeletten en botresten uit de voormalige Hofkapel nader onderzoeken. Zijn dit misschien de laatste overblijfselen van staatsman Johan van Oldenbarnevelt? Voormalig SP-Kamerlid Ronald van Raak is gefascineerd door diezelfde staatsman. Hij blikt met Splinter terug op zijn persoonlijke zoektocht naar de restanten van Van Oldenbarnevelt in de kelders van het Binnenhof en hoe hij toentertijd is geholpen door Mark Rutte.

Formatieperikelen op het Binnenhof
De Stadhouderskamer is sinds 2012 de plek waar de kabinetsformaties plaatsvinden. De huidige formaties breken noodgedwongen met deze traditie omdat het Binnenhof gesloten is. Met Alexander Pechtold reist Splinter terug naar de tijd waarin de Stadhouderskamer deze functie vervulde. In deze kamer en in de Oude Zaal praten zij over de formatie van 2017, waar Pechtold nog steeds nachtmerries van heeft. Met politiek verslaggever Merel Ek gaat Splinter terug naar de plek waar zij tijdens de formatie van 2021/2022 op het Binnenhof in het geheim afluisterde. 
 
De kunst van het Binnenhof
Alle boeken uit de Handelingenkamer, de bibliotheekruimte in de Tweede Kamer, zijn ingepakt en verhuisd. Dat is voor kunstenaar Berndnaut Smilde het uitgelezen moment om de ruimte te gebruiken voor het maken van een unieke foto. Daarnaast gaat Splinter op pad met architect Marc van Roosmalen, die alles weet van de architectuur rondom het Binnenhof. 

Samenvatting

Ondertussen aan de Hofvijver, 24 december om 20.35 uur bij AVROTROS op NPO 2. Direct aansluitend om 21.30 uur op NPO 2 Extra is De kunst van het Binnenhof te zien